1. Internet nedir?
Internet, birçok bilgisayar sisteminin birbirine bağlı olduğu, dünya çapında yaygın olan ve sürekli büyüyen bir iletişim ağıdır. Internet, insanların her geçen gün gittikçe artan "üretilen bilgiyi saklama/paylaşma ve ona kolayca ulaşma" istekleri sonrasında ortaya çıkmış bir teknolojidir. Bu teknoloji yardımıyla pek çok alandaki bilgilere insanlar kolay, ucuz, hızlı ve güvenli bir şekilde erişebilmektedir. Internet'i bu haliyle bir bilgi denizine, yada büyükçe bir kütüphaneye benzetebiliriz. Internet'e, bakış açımıza bağlı olarak farklı tanımlamalar da getirebiliriz : Internet, 1997 sonu itibarıyla 100,000,000'u aşkın insanın kendi arasında etkileştiği, bilgi değiş-tokumu yapabildiği ve kendi yazısız kuralları olan büyük bir topluluktur. Bu, internetin sosyal yönüdür.
Pek çok yararlı bilginin bir tuşa basmak kadar yakın olduğu dev bir kütüphanedir.
1997 sonu itibarıyla, 20,000,000'u aşkın bilgisayarın bağlı olduğu çok büyük bir bilgisayar ve iletişim ağıdır.
Kişilerin değişik konularda fikirlerini serbestçe söyleyebilecekleri ortamlar barındıran bir demokrasi platformudur.
Evden alış-veriş, bankacılık hizmetleri, radyo-televizyon yayınları, günlük gazete servisleri vb gibi uygulamaları ile aslında Internet aynı zamanda bir hayat kolaylaştırıcıdır.
Tüm bu tanımların arakesitinde yer alan ise "Bilgiye Ulaşım ve Onu Paylaşım, sonrasında da elde edilen bilgiyi kullanım" dır. Sonuç olarak, Internet, önümüzdeki yıllarda üretilecek bilgilerin dolaşım sistemidir. Ticari boyutunun da ortaya çıkmasıyla yaşamla daha çok iç içe geçmeye başlamıştır. Internet farklı bir ortam, farklı bir uzay. Kendi, yazılı olmayan, kuralları olan; kendi toplumu olan bambaşka bir uzay. Klasik yaşama biçimlerini, değer yargılarını değiştiren; hayatımıza yeni kavramlar, yeni uğraşlar getiren bir şey. Hayatımızı etkiliyor. Hem de çok fazla bir biçimde.Internet'in etkilerini görmek ve onu hissetmek sanırım çok daha kolay. Hayatımızda normal şartlarda yaptıklarımızı göz önüne getirelim ve Internet'in bunları nasıl değiştirdiğini; bunlara nasıl yeni anlamlar yüklediğini gözlemleyelim. Belki bazılarımız için daha az (ye da hiç), bazılarımız için daha çok (ye da aşırı çok) etkilenmeler olacaktır. Ancak gerçek olan, önümüzdeki yıllarda (2000'e girerken) Internet olgusu her yönüyle bizimle olacak ve hayatımızda onunla ilintili pek çok şey yapıyor olacağız (Ağ üzerinden alışverişler, uçak/tren rezervasyonları, günlük gazetelere erişim, bilimsel dergileri okumak gibi.)
2. TCP/IP nedir?
"Bilgi Ağı" üzerindeki bilgi iletimi ve paylaşımı bazı kurallar dahilinde yapılmaktadır. Bu kurallara kısaca "Internet protokolleri", ya da TCP/IP protokoller ailesi denir. TCP/IP (Transmission Control Protocol/Internet Protocol), bilgisayarlar ile veri iletme/alma birimleri arasında organizasyonu sağlayan, böylece bir yerden diğerine veri iletişimini olanaklı kılan pek çok veri iletişim protokolüne verilen genel addır. Bir başka değişle, TCP/IP protokolleri bilgisayarlar arası veri iletişiminin kurallarını koyar. Bu protokollere örnek olarak, dosya alma/gönderme protokolü (FTP, File Transfer Protocol), Elektronik posta iletişim protokolü (SMTP Simple Mail Transfer Protocol), TELNET protokolü (Internet üzerindeki başka bir bilgisayarda etkileşimli çalışma için geliştirilen *login* protokolü) verilebilir. Adını sıkça duyduğumuz WWW ortamında birbirine link objelerin iletilmesini sağlayan protokol ise Hyper Text Transfer Protocol (HTTP) olarak adlandırılmaktadır. TCP/IP protokolü aynı zamanda, diğer iletişim ağlarında da kullanılabilir. Özellikle pek çok farklı tipte bilgisayarı veya iş istasyonlarını birbirine bağlayan yerel ağlarda (LAN) kullanımı yaygındır.
3. Internet'e kimler dahildir? Kaç tane bilgisayar Internet'e bağlıdır? Kaç Kişi Internet Kullanıyor? Bütün dünya üzerinde Internet'e; üniversiteler, araştırma enstitüleri, kamu kuruluşları, pek çok ticari kuruluş vb gibi değişik yerler bağlıdır ve Internet'e bağlı bilgisayar sayısı 25,000,000 civarında tahmin edilmektedir. (1997 sonundaki durum) Bu sayı her gün süratle artmaktadır. Ortalama Internet kullanıcısı sayısının ise, 100,000,000 'un üzerinde olduğu tahmin edilmektedir (1997 sonlarındaki durum). Internet iletişim ağına bağlı bir bilgisayarın bir tek kullanıcısı olabildiği gibi, birden çok (bazen yüzlerce, binlerce) kullanıcısı da olabilir. Kişisel bilgisayarlar ve evden bağlantılar tek kullanıcılı Internet bağlantılarına örnek olarak verilebilirler. Öte yandan, aynı anda birden çok kullanıcının erişebildiği ve kullandığı daha çok "Unix" işletim sistemi ile çalışan orta ve büyük boy sistemler de çok kullanıcılı Internet bağlantı örnekleridir.
4. Internet ne sunar?
Internet'i bir "iletişim ağı" olarak tanımladıktan ve bu ağ
üzerinde bilgi dolaştığını belirttikten sonra, internetin bu
altyapı üzerinde neler sunduğunu tahmin etmek aslında o kadar da
güç değil. Bu "iletişim ağı"nın içinde bulunan her hangi iki
bilgisayar arasındaki en temel işlem çift yönlü bilgi
aktarımıdır. Burada bilgiden kasıt, bilgisayarlardan birinde
bulunan bir dosya, bir bilgisayar programı ya da bir mesaj
olabilir.
Internet, teknik olarak, TCP/IP protokolü ile desteklenen pek
çok servis sunar. Örnek olarak, Internet erişimi olan bir
kullanıcı, eğer kendisine yetki verilmişse, Internet'e bağlı
diğer herhangi bir bilgisayardaki bilgilere erişebilir, onları
kendi bilgisayarına alabilir, kendi bilgisayarından da Internet
erişimi olan başka bir bilgisayara dosya/bilgi gönderebilir. Bu
özellik, dosya transfer protokolü olarak bilinir. Benzer
şekilde, Internet üzerindeki kullanıcılar birbirlerine
elektronik posta gönderebilirler. Bu da, posta iletim protokolü
olarak bilinir.
Internet, değişik protokoller aracılığı ile, insanlara "bilgiye
erişim" olanakları sunar. Yani, Internet yardımıyla "her çeşit"
bilgiye erişebilirsiniz.
İçerik bakımından, Internet'in sundukları bazen insan hayal
gücünü zorlayacak boyutlara varmaktadır. Vizyondaki filmlerin
kısa tanıtımlarını kolayca evimizdeki ekrana taşıyabilir ya da
Amerikan Kongre Kütüphanesi'nde tarama yapabiliriz. TÜBİTAK
arşivine bağlanıp Bilim ve Teknik dergilerinin yeni ve eski
sayılarını tarayabilir, yazıları okuyabiliriz. Ya da, Hacettepe
Üniv.'ne uzanıp o anki Beytepe Kampüsü sıcaklıklarını grafiksel
olarak görebiliriz. Başka bir örnek olarak, katılmak istediğimiz
bir bilimsel toplantıya bildirimizi Internet üzerinden
gönderebiliriz. Örnekleri arttırmak mümkün; NASA servislerine
bağlanıp, son uydu fotoğraflarını tarayabiliriz; ya da Şiir
arşivlerine bağlanıp şiirler okuyabiliriz. Son yıllarda
geliştirilen World Wide Web (WWW, Web) temelli Internet araçları
ile bilgiye ulaşım daha da kolaylaşmış ve ulaşılabilecek
bilgiler ve sunulan servisler miktar ve çeşit olarak
artmışlardır. internetin sundukları; onu kullananların
istekleri, hayal güçleri ve gelişen Internet teknolojisi ile hep
çoğalmaktadır.
Internet, bilgiye ulaşmayı kolaylaştırmak için değişik 'bilgi
arama/tarama' yöntemleri de sunar. Internet'in sundukları çok
geniştir ve bu kadar bilgi arasında, bilinçsiz bir kullanımla,
insan yolunu çok kolay kaybedebilir. Internet'ten alınabilecek
servisler, temel kullanımlar vb ile ilgili olarak CSS'nin
"Internet Üzerinde Arama/Sorgulama; 'Bazı Başlangıç Noktaları"
kısmına bakılabilir.
5. Internet yoluyla alabildiğim bu bilgileri, programları
kimler koyar? Bunları alıyorum ama, para ödemem gerekir mi?
Freeware, Shareware, Public Domain gibi kavramlar ne anlama
gelir?
Internet ile erişilebilen bazı merkezlerde herkese açık arşivler
vardır. Buralarda çok çeşitli bilgiler, çok çeşitli programlar
bulunur. Bu bilgiler bir konferansın kayıt formu olabileceği
gibi, piyasadaki bir ürünün tanıtım kılavuzu da olabilir. Bilgi
amaçlı dosyalar, daha çok düz yazı formatındadır ve
grafik/ses/animasyon vb ile içeriği zenginleştirilmiş olabilir.
Bunlar daha çok, bir ürünün tanıtımı, kullanımla ilgili
sorunları çözmede kullanıcıya yol gösterecek bazı destek
bilgileri vb. dır. Ayrıca, web tabanlı ortamlarda, firma
reklamları ve ürün tanıtıcı reklamlara da rastlamaktayız.
Bu tip arşivlerde en çok karşılaşılan dosyalar, çok değişik
amaçlar ve değişik bilgisayar ortamları (PC, Mac, Unix vb) için
geliştirilmiş binlerce çeşit ve yüzlerce giga byte yer tutan
bilgisayar programlarıdır (yazılım, software).
Public Domain Yazılımlar : Bu programları yazan kişiler, kendi
programlarını herkesin alıp bedava kullanmasına izin verirler.
Ancak, bazı durumlarda bu bedava kullanım kısıtlandırılır.
Public Domain yazılımlarda aşağıdaki hususlar göz önüne
alınmalı:
tamamı değiştirilmeden üçüncü kişilere kopyalanmalı,
eğer söz konusu eser bir başka yerde kullanılacaksa (örneğin bir
başka eserde bundan yararlanılacaksa) yazarlarına bildirilmeli,
herhangi bir şekilde eserin dağıtımından dağıtım medyası
masrafından fazla masraf alınmamalı (BBS'ler için)
Bunun en iyi örneklerinden biri GPL (GNU Public License)'dır.
Freeware (Bedava) Yazılımlar : Freeware yazılımlar limitsiz bir
şekilde bunları alan kişiler tarafından kullanılabilir. Bu
yazılımlar, parayla üçüncü kişilere satılmamalıdır. (Sözgelimi,
su an okuyor olduğunuz doküman freeware'dir.) Böyle bir yazılım
kullanıyorsanız ve işinize yarıyorsa, yazarına bir e-mail ile
teşekkür edin. İnanın çok hoşuna gidecektir. Böylece, onu, başka
Freeware programlar yazma konusunda ve aynı programın yeni
sürümlerini hazırlama konusunda teşvik etmiş olursunuz.
Shareware Yazılımlar : Shareware yazılımlarda ise 'kullan, eğer
beğenirsen bana belli bir miktar para gönder' felsefesi
geçerlidir. Bu miktar genellikle 10-20 ABD doları
mertebesindedir. Shareware yazılımlar kaynak kodları ile
birlikte dağıtılmayabilirler. Programı alan kişi, belirli bir
süre (1 ay gibi) kullanır, eğer kullanmaya devam ederse bu
parayı gönderir. Ancak, burada zorlayıcı bir mekanizma yoktur.
Yine programı kullanırsınız ama para ödemezsiniz. Bazı
durumlarda, kullandığımız Shareware program, süresi dolunca
çalışmaz. Çoğunluk böyle programlara para ödememektedir; ancak,
'Shareware' felsefesi her geçen gün daha fazla yerleşmektedir.
Bir Shareware yazılıma 10-20 dolar ödediğinizde aslında pek çok
şey kazanırsınız. Bunlar:
Para ödenmeden kullanımda programın bazı kısımları çalışmaz ya
da çok kısıtlı çalışır. Bunun önüne geçmiş olursunuz.
Programın ilk çalıştırılışında ve daha sonra belirli aralıklarla
ekrana gelen ve programın satın alınmadan (Unregistered)
kullanıldığını belirten can sıkıcı mesajlardan kurtulursunuz.
Programın bundan sonraki tam fonksiyonlu yeni sürümlerini uzun
bir sure bedavaya alabilirsiniz.
Programla ilgili çok iyi bir dokümantasyona ve yardım ortamına
sahip olursunuz.
Belki de en önemlisi, programı yazan kişiye emeğinin karşılığını
ödeyerek onu bir anlamda programı geliştirmesi ve yeni ürünler
ortaya çıkarması konusunda teşvik etmiş olursunuz.
Eğer ödeme imkanınız varsa, sürekli kullandığınız 'Shareware'
programlar için bu az miktardaki paraları ödemek programları
daha verimli kullanmanız açısından çok önemlidir.
Tryware Yazılımlar : Bazı ticari şirketlerin, yeni
geliştirdikleri yazılımların sınırlanmış sürümleridir ve tanıtım
amacıyla konurlar.
Poscardware Yazılımlar : Bütün bunların yanında, bir de 'poscardware'
yazılımlar vardır. Bu yazılımları geliştirenlerin
kullanıcılardan tek beklentisi güzel bir kartpostaldır. Eğer
günün birinde 'poscardware' bir yazılım kullanırsanız, hemen bu
programı yazan kişiye bir kartpostal gönderin!!!
Patch Yazılımlar : Mevcut bir yazılımın (ticari ya da public
domain) bazı hatalarını düzeltmek, ve programı güncellemek
amacıyla, ilgili firmaların (ya da kişilerin) çıkardıkları
"yama" programlar. Bu tip programlar, Internet üzerinde sıkça
dağıtılır.
6. Internet'e erişim nasıl olur?
Pek çok Internet kullanıcısı, Internet'e, çalıştıkları kurum ya
da bulundukları üniversiteler üzerinden erişirler. Evden olan
bağlantılar da, Internet bağlantısı olan bir eğitim kurumu,
ticari kuruluş ya da, ticari olarak Internet hizmeti veren
kuruluşlar üzerinden olur.
7. Internet adresi nedir? Domain ismi ve IP numarası ne
demektir?
Internet'e bağlı her bilgisayarın kendine özgü bir adresi
vardır. Domain Name System (DNS) olarak adlandırılan hiyerarşim
bir isimlendirme sistemi ile (Internet adresi), internete bağlı
bilgisayarlara ve bilgisayar sistemlerine isimler verilir. DNS
de, bir TCP/IP servis protokolüdür. DNS, 'host' olarak
adlandırılan internete bağlı tüm birimlerin yerel olarak bir
ağaç yapısı içinde gruplandırılmasını sağlar. Bu şekilde, bütün
adreslerin her yerde tanımlı olmasına gerek kalmaz. Örnek
olarak, İTÜ.edu.tr altında, ehb.İTÜ.edu.tr, onun altında da,
titan.ehb.İTÜ.edu.tr vb seklinde dallanmış bir çok adres
olabilir.
Her bir Internet adresine 4 haneli bir numara karşılık gelir.
a.b.c.d seklindeki bu numaralara IP (Internet Protocol)
numaraları denir. burada, a,b,c ve d 0-255 arasında değişen bir
tam sayıdır. (32 bit adresleme sistemi). Örnek olarak titan.ehb.İTÜ.edu.tr
için bu numara 160.75.27.250 'dır.
Her Internet adresinin ilk kısmı bulunduğu domain'in network
adresini, son kısmı ise makinenin (host) numarasını verecek
şekilde ikiye bölünür. Bir bilgisayar ağında bulunan makinelerin
miktarına göre makine numarası için ayrılan kısmın daha büyük
veya daha küçük olması gerekebilir. Değişik ihtiyaçlara cevap
verebilmesi açısından IP adresleri aşağıdaki şekilde
gruplanmıştır.
Class A network adresleri 1.0.0.0 adresinden 127.0.0.0 a kadar
olan aralığı kaplarlar. Her networkte kabaca 1.6 Milyon makine
bulunabilir
Class B network adresleri 128.0.0.0 adresinden 191.255.0.0
adresine kadar olan aralıktadır: 16065 network adresi ve her
networkte kabaca 65500 makine bulunabilir
Class C network adresleri 192.0.0.0 adresinden 223.255.255.0
adresine kadar olan aralıktadır. Her biri 254 makineden oluşan
yaklaşık 2 milyon network adresi barındırır.
Class D 224 ve 254 arasında kalan adresler herhangi bir network
tanımlamazlar, ileri kullanımlar için rezerve edilmişlerdir.
Bu domain adreslerinin dağıtımı NIC (Network Information Center)
tarafından yapılır, daha sonra her domain sahip olduğu adresi
kendi ihtiyaçlarına göre parçalayarak dağıtabilir. (Son
zamanlarda,sınırlı sayıdaki Internet adres uzayının bitebileceği
düşüncesi ile, yeni bir adresleme stratejisine doğru da
gidilmektedir. önümüzdeki yıllarda, yeni tip IP adreslerinin
(128 bit) ortaya çıkacağını bekleyebiliriz.)
Bu IP numaralarına (domain adreslerine) karşılık düşen bir
makine ismi de bulunur. Bu sayede makinelerin isimleri daha
kolay akılda kalır. Her domain'de o domaine ait IP numaraları
ile bu isimler arasında geçişi sağlayan bir servis (Domain Name
Service) bulunur. Bu servis aynı zamanda diğer domain'lere ait
isimleri ilgili DNS'lere sorarak öğrenir.
Örneğimize geri dönecek olursak. İstanbul Teknik Üniversitesi
bir Class B network numarasına sahiptir. (160.75.0.0)
.İTÜ.edu.tr domaininde bulunan tüm IP numaraları 160.75. ile
başlar. Bilgi İşlem Merkezi bu numarayı yerel ağlara
dağıtmıştır. Elektronik-Haberleşme Bölümü domain'i ne
(160.75.27.0) numarası verilmiştir. burası da ehb.İTÜ.edu.tr
olarak tanımlanmıştır. Bu network içerisinde yer alan
makinelerin hepsi 160.75.27. numarası ile başlar, söz gelimi bu
network'de yer alan titan ismi verilen makinenin IP numarası
160.75.27.250 --> titan.ehb.İTÜ.edu.tr şeklindedir.
Dikkat edilirse bir host numarası 1 den 254 e kadar 254 farklı
değer alabilir. Zira 0 ve 255 bu numaralandırmada özel anlamlar
içerirler. 0, network'u tanımlarken 255 de o network'teki tüm
hostları tanımlar.
127.0.0.1 adresi ve 127.0.0.0 Network'u test ve geliştirme için
kullanılır. 127.0.0.1 adresi her makinenin kendisini tanımlar
buraya gönderilen her şey, sanki bir başka Networks'ten
geliyormuş gibi makinenize geri dönecektir. Bu sayede herhangi
bir network bağlantısı olmadan bazı denemeler yapılarak network
yazılımları geliştirilebilir.
DNS, ayrıca, Internet adresini nümerik adrese çevirir.
Domain'ler hiyerarşim DNS adresleme sistemi içindeki farklı
yapıları temsil ederler. Her domain kendi içinde bağımsız bir
topluluktur. Doğal olarak, herkes kafasına göre gelişi güzel
Internet domain ismi ve IP numarası alamaz. Network Information
Center (NIC)'e bunun için başvurmak gerekir. Aksi taktirde
karmaşayı siz düşünün!!!
8. Internet üzerinde istediğimiz bilgiler nasıl yerlerine
ulaşıyorlar ?
Internet'e bağlı her network şu veya bu şekilde kendisine
bağlantı sağlayan bir servis sunucusuna veya kuruma bağlıdır. Bu
birleşme yerlerinde birden çok bağlantısı bulunan router'lar
bulunur. Bu düğüm noktalarında düğümün belirli kollarında hangi
networklerin bulunduğuna dair bilgiler (ya routerlar arası
haberleşme protokollerinden ya da sabit tanımlamalardan) yer
alır. Bu tanımlara ek olarak bir de default route tanımı
bulunur, düğümde tanımlı bulunmayan adresler oraya
yönlendirilir.
Tüm haberleşme ortalama olarak 100 ila 1000 Byte arasında yer
alan bilgi paketleri şeklinde gerçekleşir. Her paketin başında
nereden gönderildiği (IP adresi) ve nereye gönderildiği yer
alır. Paketin içeriği kullanılan haberleşmeye göre büyük
farklılıklar gösterir. Bu sayede, örnek olarak bir mail,
üzerinde adres bulunan küçük paketler halinde düğümden düğüme
atlayarak geçer.
Bu yapı çerçevesinde, "bilgiyi isteyen" (istemci) ve "bilgiyi
gönderen" (sunucu) iki ana noktadan bahsedebiliriz.
İstemci (bilgiyi isteyen) bilgisayar, bu isteğini protokollerde
belirtilen bazı kurallar dahilinde istediği bilginin olduğu
bilgisayara (Sunucu) bildirir. Bu iki bilgisayar arasında
bilginin geçtiği/yönlendirildiği başka bilgisayarlar da vardır.
9. Internet adreslerinde görülen kısaltmalar ne anlama
gelir?
Internet'e bağlı kuruluşlar değişik gruplara ayrılabilir ve bir
kuruluşun domain adresi, o kuruluş hangi gruba dahilse ilgili
kısaltmayı bazı istisnalar dışında mutlaka içerir. Ayrıca,
ülkelerin 2 harfli tanıtım kodları da (Amerika Birleşik
Devletleri ve Kanada çıkışlı adreslerin çoğu ve geniş bir
kitleye servis sunan bazı birimler dışında) adresin sonuna
eklenir. Internet adresi, eğer özel amaçlı bir servise (ftp,
gopher, www gibi) aitse, genellikle, bu durum, adresin başında
kullanılan bir kısaltmayla verilir. aşağıdaki liste, adreslerde
kullanılan bazı kısaltmaları ve ne anlama geldiklerini
göstermektedir:
gov:
Hükümet kuruluşları
edu:
Eğitim kurumları (üniversiteler gibi)
org:
Ticari olmayan, kar amacı gütmeyen kuruluşlar
com:
Ticari kuruluşlar
mil:
Askeri kuruluşlar
net:
Servis Sunucuları (Internet Servis Sağlayıcıları gibi)
ac:
Akademik kuruluşlar (bazı ülkelerde edu yerine kullanılmaktadır)
int:
uluslararası organizasyonlar, kuruluşlar
ftp:
FTP Arşiv Sitesi (ön ek)
www:
World Wide Web Sitesi (bazen web de kullanılır) -ön ek-
Bazı ülke kısaltmaları : tr:Türkiye, jp:Japonya, uk:Ingiltere,
it:İtalya, ch:İsviçre, ca:Kanada, ru:Rusya, id:Endonezya, nl:Hollanda,
de:Almanya, fr:Fransa, il:İsrail, no:Norveç, se:İsveç,
fi:Finlandiya, gr:Yunanistan, hr:Hırvatistan, yu:Yeni
Yugoslavya, br:Brezilya, bg:Bulgaristan
Örnek domain adresleri : hokudai.ac.jp (jp=Japonya), bilkent.edu.tr
(tr=Turkiye), oak.oakland.edu, servis.net.tr, www.microsoft.com,
ftp.netscape.com, tubitak.gov.tr, garbo.uwasa.fi (fi=Finlandiya,
www.nato.int (Nato).
Genel olarak bu sınıflamaya uyulsa da, bazı domain adlarında
daha farklı sözcük grupları da olabilir ( rl.ac.uk (uk=Ingiltere),
www2.itu.edu.tr gibi). Özellikle .com domain-lerindeki
sıkışmadan dolayı, yeni global domain adları oluşturma
çalışmaları 1997 ortalarında tamamlanmıştır. Yeni kullanıma
açılan alan adları şunlardır :
arts :
Sanat ve kültür ile ilgili siteler
firm :
Ticari Firmalar
info :
Bilgi servisi sunan siteler
nom:
Kişisel domainler için kullanılan adresler
rec:
Eğlence siteleri
stor:
Alışveriş merkezleri, ticari ürün satılan yerler
web:
www ile ilgili servis sunan siteler
10. Internet'e bağlı tüm bilgisayarların listesini nasıl
alabilirim?
Internet adres koleksiyonu yapıyorsunuz sanırım.:-) Milyonlarca
adresten bahsediyoruz. Bunları listelemek ve almak mümkün
değilse yakın bir şey. Ancak, bir takım konularda bünyesinde
bilgiler, programlar barındıran popüler servislerin gruplanmış
FTP/Web/Gopher adreslerini almak mümkündür.
11. Internet Mühendisliği nedir?
'Internet Mühendisi de olur mu canım?' demeyin sakın çünkü, bir
kavramdan günümüzde sıkça söz ediliyor. `Internet Engineering
Task Force' grubu epeydir çalışıyor. Internet'in sağlıklı
çalışması için gerekli tasarımların yapılmasına `Internet
Engineering' diyebiliriz. Internet servis geliştiricileri ve
Internet Servis Hizmeti üreten, protokol geliştiren kişilere
Internet Mühendisi deniyor. Bununla Internet servislerinden
sorumlu bilgisayar mühendisini kastetmiyoruz.
Üniversitelerimizde Internet Mühendisliği bölümleri de açılırsa
hiç şaşırmayın!
12. Internet Ne Kadar Güvenli?
Internet'in, şu an için, çok fazla güvenli olduğu söylenemez.
Nadiren de olsa, kişisel iletiler (e-posta, e-mail) kötü amaçlı,
profesyonel kişiler tarafından illegal yollarla ele
geçirilebilir. Özellikle ticari kuruluşların Internet'i
kullanmaya başlamaları ile birlikte, Internet'te güvenlik
probleminin çözümü için ciddi çalışmalar yapıldı.Web üzerinden
iletilen her türlü bilginin, yeni şifreleme teknikleri ve çok
yüksek hızlı hatlar sayesinde yeterince güvende olduğunu
söyleyebiliriz. Ancak, yine de, kullanıcı şifreleri, banka kredi
kart numaraları ve benzeri gibi gizlilik içeren bilgileri net
üzerinde serbestçe göndermeyin (e-mail ile, güvenlik kilidi
olmayan Web listeleyicileri ile vb.)
13. İnternette Bilgiler Hangi Hızlarla İletilir? Band
Genişliği Nedir? Doluluk Oranı Nedir?
Band genişliği, bir iletişim ortamının taşıyabileceği bilgi
miktarını gösteren bir ölçüdür. Söz gelimi, ses iletimi için
band genişliği, iletilebilen en yüksek ve en düşük frekanslar
arasındaki farktır (Hertz). Bilgisayarlar arası haberleşme için
de benzer şekilde, band genişliği, saniyede iletilen bit sayısı
ile verilir.
Internet'teki bilgi iletim hızları çeşitlilik gösterir.
Bilgisayarları ve değişik ağları birbirine bağlayan hatlar,
kablo (çoğunlukla fiber optik), uydu ya da radyo link (yakın
birimler için) bağlantılı olabilir. İnternette hat hızı,
saniyede iletilen "bit" sayısı ile (bps, bit/san) ölçülür. Söz
gelimi, 64 kilobit/saniye hızındaki bir hat saniyede
64kbit=65556 bit iletebilir. Bu da, ideal şartlarda, yaklaşık 8
kilobyte/saniye hızına denk gelmektedir. Söz gelimi, böyle bir
hat ile, tam kapasite kullanımında, 1 Megabyte'lık bir dosya
yaklaşık 2 dakikada iletilecektir. Bir birimin, bağlantılarında
kullanabileceği en fazla hıza "Band Genişliği" denir.
64kbit/saniye bant genişliği olan bir hattı aynı anda 10 birime
kullandırırsak, buna göre hızımız, en fazla hızın ortalama
%10'una kadar düşer.
Günümüzde bağlantı hızları 9.6kbit/saniyelerden (modem
bağlantısı) 100Megabit/saniyelere kadar geniş bir aralıkta
değişmektedir. Yurt dışındaki bağlantılarda, tipik hızlar,
yaklaşık 5-10 Mega bit/saniyeler mertebesinde iken, bu oran
ülkemiz için, 64Kbit/san-2Mbit/saniyeler mertebesindedir.